DZIŚ JEST:   18   STYCZNIA   2021 r.

Św. Małgorzaty Węgierskiej
Bł. Reginy Protmann
 
 
 
 

Społeczeństwo bezgotówkowe. Wygoda czy inwigilacja? [OPINIA]

Społeczeństwo bezgotówkowe. Wygoda czy inwigilacja? [OPINIA]
źródło: pixabay.com

Widmo społeczeństwa bezgotówkowego krąży nad światem. To, co jeszcze niedawno wydawałoby się scenariuszem filmu science-fiction, dziś okazuje się bliskie rzeczywistości.

 

Wśród krajów odchodzących od gotówki istotną rolę odgrywa Norwegia. W tym kraju jedynie 4 na 100 transakcji odbywa się przy użyciu gotówki. Ten skandynawski kraj od dawna cechował niski udział brzęczącej monety i papierowych zwitków. W 2018 roku wskaźnik ich użycia wynosił 12 procent. Tymczasem jesienią 2019 roku spadł do 7 procent. Dalszy spadek okazał się już znacznie szybszy i wiosną 2020 roku zmalał nawet do 3 procent – wynika z wystąpienia Idy Wolden Bache z Norges Banku cytowanego przez portal Bankier.pl.

 

Choć wydawać by się mogło, że Norwegia znajduje się blisko ideału społeczeństwa całkiem bezgotówkowego, to tamtejszy bank centralny nie kwapi się do stworzenia oficjalnej cyfrowej waluty. Według Bache wciąż nie wiadomo czy jej stworzenie byłoby konieczne nawet w przypadku odejścia od gotówki. „Norges Bank prowadzi badania na ten temat od prawie czterech lat. Perspektywa debiutu CBDC (central bank digital currency-cyfrowa waluta banku centralnego) jest nadal odległa. Ten brak pośpiechu odzwierciedla nasz pogląd, że nie ma pilnej potrzeby wprowadzenia CBDC” – dodała Norweżka.

 

Jak dotąd istnieje tylko jeden kraj, w którym bank centralny emituje pieniądz cyfrowy. Są to Bahamy wraz ze swym uroczym z nazwy Sand Dollar (piaskowy dolar). Od 20 października rozwiązanie to pozostaje dostępne dla pół miliona mieszkańców wyspiarskiego kraju. Projekt ten może nie brzmi zbyt poważnie, szczególnie gdy weźmiemy pod uwagę, że sand dollar kojarzy się raczej z gatunkiem płaskich jeżowców. Niemniej jednak Wyspy Bahama dały przykład, za którym podążyli inni.

 

Do grona emitentów CBDC wkrótce dołączyła również Kambodża. Ten położony na Półwyspie Indochińskim 16 milionowy kraj zamierza w ten sposób ułatwić dostęp do usług bankowych swym obywatelom, z których 75 proc. nie posiada swojego rachunku. Cyfrowy pieniądz pozostaje w pełni pokryty rezerwami papierowymi.

 

Jako następne w kolejce ustawiły się Chiny ze swym projektem cyfrowego juana. Jak na razie Chiny wdrażają projekt na lokalną skalę. Od 12 do 18 października 50 tysiącom zgłoszonym do loterii osobom po 200 e-juanów. Szczęśliwcy mogli je wydać między 12 a 18 października. Ostateczne wejście w życie e-juana pozostaje jednak nieznane.

 

Gdzie gotówka wkrótce wyjdzie z obiegu

Cyfrowy pieniądz państwowy to jedno. Nieco odmienna (choć powiązana) sprawa to udział gotówki w codziennym obiegu. Jak zauważyli w styczniu 2020 roku analitycy „Global Data” w czołówce państw zmierzających w kierunku społeczeństwa bezgotówkowego znajduje się też Finlandia. Ten 5.5 milionowy kraj przoduje pod względem częstotliwości użycia kart kredytowych, jak i wartości transakcji e-handlowych w odniesieniu do PKB.

 

Kolejnym z krajów mających potencjał stania się liderami płatności bezgotówkowych są Chiny – między innymi za sprawą popularności płatności kodami QR. Jak zauważają autorzy raportu, jedynie znaczący rozmiar kraju sprawia, że nie znajdują się w tym rankingu wyżej. Jeszcze szybciej postępuje rozwój płatności bezgotówkowych w Korei Północnej. Wśród krajów mających potencjał stania się bezgotówkowymi liderami w najbliższych latach Global Data wymienia też Koreę Południową i Zjednoczone Królestwo. W czołówce krajów zmierzających ku społeczeństwu bezgotówkowemu znajduje się też Szwecja, której władze aktywnie promują tego typu rozwiązanie. Jak podaje Corecashless.com 85 procent ludności kraju posiada dostęp do bankowości internetowej, a jedynie 2 procent transakcji obejmuje gotówkę. To skutek zarówno presji ze strony rządu, jak i postawy części szwedzkich sklepikarzy nieakceptujących transakcji gotówkowych.

 

Jaka jest sytuacja w Stanach Zjednoczonych? Jak podaje Corecashless.com ponad 70 procent Amerykanów wciąż używa gotówki. Ponadto w niektórych stanach istnieją wręcz przepisy utrudniające przechodzenie do transakcji bezgotówkowych (New Jersey, Philadelphię i Massachusetts). Kraje te uznają bezgotówkowe płatności jako zagrożenie dla sprzedawców o niskich dochodach.

 

Większa higiena i większa inwigilacja

Wśród przyczyn odchodzenia od gotówki – oprócz wygody czy mody – znajduje się również troska o higienę. Jak zauważa Jack Parkin z „The Conversation” 82 procent ankietowanych przez MasterCard uważa płatności bezkontaktowe za bardziej higieniczne – i w gruncie rzeczy trudno się temu dziwić. Narodowe kwarantanny wraz z obawą przed osobistym robieniem zakupów przyczyniły się również do zwiększenia dochodów gigantów e-handlu, takich jak Amazon. Z tym również wiąże się wzrost płatności bezgotówkowych. Ponadto chociaż WHO wbrew wcześniejszym pogłoskom nie krytykowała płatności gotówkowych, to w świadomości społecznej gotówka utrwaliła się jako coś higienicznie podejrzanego. W gruncie rzeczy wiedziano o tym od zawsze, jednak przed epidemią mało kto się tym przejmował. Od wiosny 2020 roku zalecenia płatności bezgotówkowych stanowią codzienność na drzwiach prowadzących do sklepów, a w zdarza się nawet (choć raczej nie w Polsce), że płatności gotówkowe są nieakceptowane w sklepach – zresztą wbrew przepisom o prawnym środku płatniczym.

 

Jednak ceną za lepszą higienę (a przynajmniej jej wrażenie) jest zwiększenie ilości wytwarzanych informacji. Gotówka jest anonimowa i nie pozostawia de facto żadnego śladu. Nie można tego jednak stwierdzić o płatnościach elektronicznych wszelkiej maści – internetowych przelewach, płatnościach mobilnych czy kartach płatniczych. Po tych ostatnich zostaje elektroniczny ślad – informacja – którą mogą następnie wykorzystać mający do niej dostęp. Czy to marketerzy, czy to władze.

 

W czarnym scenariuszu zagrożenia związane z płatnościami bezgotówkowymi obejmują także możliwość wprowadzenia ujemnego oprocentowania rachunku. Za trzymanie środków na rachunku bankowym państwo pobierać będzie opłaty, nadrabiając w ten sposób swoje budżetowe problemy. Ucieczka od tego? Szybkie pozbycie się pieniędzy, nakręcające zresztą inflację (i zmniejszające dług rządu). Jednak z punktu widzenia systemu takie działania nie przyniosą skutku. Wszak na nowym rachunku środki również będą podlegały ujemnemu oprocentowaniu.

 

Skrajnym przypadkiem przemocy ze strony państwa byłoby wyłączenie konta osobom o nieprawomyślnych poglądach politycznych. Nie mogliby oni zwrócić się w stronę gotówki, gdyż byłaby ona zakazana. Dystopia? Być może. Jednak i takiego scenariusza wykluczyć nie można.

 

Marcin Jendrzejczak


DATA: 2020-11-26 08:30
AUTOR: MARCIN JENDRZEJCZAK
 

Wesprzyj nas!

Będziemy mogli trwać w naszej walce o Prawdę wyłącznie wtedy, jeśli Państwo – nasi widzowie i Darczyńcy – będą tego chcieli. Dlatego oddając w Państwa ręce nasze publikacje, prosimy o wsparcie misji naszych mediów.

 
Podziel się:  
 
 
 
drukuj
 
 
 
DOBRY TEKST
12
 
 
 
Skomentuj artykuł
Nick *:
Twoja opinia *:
wyślij opinie
Regulamin forum portalu PCh24.pl.
Kliknij aby przeczytać

Regulamin forum portalu PCh24.pl:

1) Na forum nie wolno umieszczać komentarzy które:

- promują zachowania dewiacyjne, sprzeczne z prawem naturalnym;

- obrażają wiarę katolicką i Kościół katolicki;

- zawierają wulgaryzmy (art. 3 Ustawy o języku polskim z dnia 7 października 1999r.);

- zawierają informacje obarczające niesprawdzonymi zarzutami inne osoby (art. 23 Kodeksu cywilnego);

- przyczyniają się do łamania praw autorskich (Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994r.);

- zawierają linki i adresy do stron WWW, dane osobowe, teleadresowe lub adresy mailowe

- są reklamami lub spamem (nie mają nic wspólnego z komentowanym artykułem)

- są bezpośrednimi, brutalnymi atakami na interlokutorów lub nawołują do agresji wobec nich

- są niestosowne w kontekście informacji o śmierci osoby publicznej bądź prywatnej

- zawierają uwagi skierowane do redakcji PCh24.pl. (za te ostatnie jesteśmy bardzo wdzięczni, prosimy jednak o kontakt mailowy, tylko wówczas mamy bowiem pewność, że trafią one do osób odpowiedzialnych za treść serwisu).

2) Wszystkie komentarze naruszające pkt. 1 niniejszego Regulaminu będą usuwane przez moderatora

 

Komentarze

Przecież na podstawie historii operacji bank widzi, a także wyciągu bankowego instytucje mają obraz, gdzie, jak namierzyć właściciela. To wszystko dla "dobra" ? W każdych firmach były kasjerki,ile w firmach komunikacyjnych jak PKP,MPK które przynosiły do domu pensję i rodziny miały z czego żyć, bez 500+ i inne ++. Zastapiły je maszyny, i to psujące się. Kto zarobił wprowadzając do Polski te maszyny usuwając człowieka??
1 miesiąc temu / Wektor
 
Załóżmy, że prowadzicie bank i ktoś zdeponował u Was kapitał w wysokości tysiąca złotych. Żeby zarobić na spekulacji, oferujecie udostępnienie kredytu. Zgłasza się do Was Adam i Bartek, którzy chcieliby uzyskać linię kredytową w wysokości tysiąca złotych. Myślicie tak: mam tysiąc złotych kapitału. Mogę zaryzykować i udzielić Adamowi oraz Bartkowi kredytu, który potrzebują z tego posiadanego tysiąca. Jeśli Adam i Bartek nie będą próbowali wypłacić od razu wszystkich udostępnionych pieniędzy, ale podejmą po pięćset złotych, to mi posiadanego kapitału wystarczy, a oni będą płacić opłaty od kredytów na dwa tysiące, na czym zarobię więcej, niż dając im po pięćset, bo na tyle mam kapitału. Taki jest mechanizm powstawania wirtualnego pieniądza. Banki pożyczają coś, co fizycznie nie istnieje a jest wykreowane wirtualnie. Celem odejścia od gotówki jest ułatwienie tego procederu.
1 miesiąc temu / Michał
 
Jak to jest,że w konstytucji nie ma słowa o przymusie posiadania konta bankowego, a przecież w praktyce nie można bez niego podjąć pracy, zapłacić podatków, uruchomić działalności? Do tego paradoksalnie bank bierze za to pieniądze. Gdzie tu sprawiedliwość? Do tego banki nie wytwarzają majątku narodowego, żyją z obrotu jakimiś wirtualnymi pieniędzmi, których tak na prawdę nie posiadają... Jeden wielki przekręt.
1 miesiąc temu / Raróg
 
w uni robi sie coraz gorzej...jak za komuny ,czerwonych khmerów, za Hitlera
1 miesiąc temu / karol
 
Nikt chyba nie lubi być kontrolowany ale lubię miec karte i gotówkę.To chodzi o Kościoły ile wynosi taca i skarbonki a przecież Kościoły płaca podatki nawet za tych którzy na tace nie dają.
1 miesiąc temu / ztula
 
Jeszcze przyjdzie - NAKAZ partnera - na ten wybór, który ci wskażą
1 miesiąc temu / dziadek
 

 
Top Komentowane
 
1
1
1
1
1
 

 
 
Święta Rita
Ojciec Pio
Święty Maksymilian
Fatima - orędzie tragedii czy nadziei
Różaniec - ratunek dla świata
 
 

Copyright 2020 by
STOWARZYSZENIE KULTURY CHRZEŚCIJAŃSKIEJ
IM. KS. PIOTRA SKARGI

 

Żaden utwór zamieszczony w Portalu pch24.pl (www.pch24.pl) nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie, bez zgody Stowarzyszenia Kultury Chrześcijańskiej im. Ks. Piotra Skargi z siedzibą w Krakowie (Wydawca). Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody Wydawcy jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.

Prośbę o zgodę należy kierować do Redakcji Portalu na adres [email protected] Zgoda udzielana jest w formie pisemnej lub elektronicznej.

Rozpowszechnianie utworów, po uzyskaniu zgody, możliwe jest tylko pod warunkiem podania bezpośrednio pod publikowanym utworem informacji o źródle pochodzenia (PCh24.pl) oraz odnośnika do strony źródłowej (link z atrybutem rel=”follow”). Zgoda nie obejmuje ilustracji do tekstów. Niniejsza klauzula nie dotyczy użytkowników Portalu, linkujących utwory zamieszczone w Portalu w mediach społecznościowych.