DZIŚ JEST:   20   LUTY   2019 r.

Św. Franciszka i Hiacynty Marto
Św. Zenobiusza
 
 
 
 

Polskie finanse, czyli saldo błędów i opuszczeń

Polskie finanse, czyli saldo błędów i opuszczeń
fot . Andrzej Bogacz / FORUM

Po co właściwie Polsce są polskie przedsiębiorstwa? Problem ten poruszany bywa publicznie, odpowiedzi natomiast bywają ogólnikowe albo nacechowane ideologicznie. Celem niniejszego artykułu jest próba odpowiedzi na pytanie o to, czy kapitał ma narodowość i jakie są tego konsekwencje.



Dobrym narzędziem do obserwacji i oceny sytuacji polskiej gospodarki jest publikowany przez Narodowy Bank Polski dokument zwany Bilansem Płatniczym. To bardzo wdzięczne narzędzie analityczne, jest bowiem łatwo dostępny (można go znaleźć na stronie internetowej NBP), publikowany przez niezależny od rządu (teoretycznie) organ o dużej wadze gatunkowej (bank centralny z konstytucyjnie zagwarantowaną niezależnością) i sporządzany przez środowisko, które trudno posądzić o dokładanie cegiełek do medialnej budowli zwanej „Polską w ruinie”.


Aby uniknąć analizy całego dokumentu, warto zwrócić uwagę na kilka jego istotnych elementów, które ukazują mechanizm i konsekwencje funkcjonowania zagranicznych firm na terenie Polski. Pierwszą pozycją, na której proponuję się zatrzymać, jest Saldo Dochodów. Uwzględnia ono różnicę pomiędzy dochodami przetransferowanymi z filii polskich przedsiębiorstw działających za granicą (in plus) a dochodami zagranicznych przedsiębiorstw działających w Polsce, transferujących swoje dochody do macierzystych krajów (in minus). Zatem dochody generowane przez KGHM płynące do spółki matki zarejestrowanej w Polsce z jego spółek zagranicznych zapisane zostaną w bilansie dochodów ze znakiem dodatnim. Dochody wysyłane do swojej centrali przez znanego producenta samochodów produkującego/sprzedającego swoje pojazdy w Polsce, zostaną w bilansie zapisane ze znakiem minus.


Głęboko pod kreską

Jak powyższa statystyka przedstawia się w przypadku Polski? Saldo ma charakter ujemny o silnej tendencji spadkowej (do przyrastania in minus). W 2005 r. saldo (ujemne) wynosiło ok. 16,5 mld PLN, w 2014 r. zaś ok. (minus) 51,4 mld PLN (2013 r. – 55,75 mld PLN). Oznacza to, że w roku 2005 o 16,5 mld PLN kwota środków wypływających z Polski przerosła wolumen środków do Polski wpływających. Analogicznie dla roku 2014.

Warto odnotować fakt, że powyższe wyliczenia opierają się jedynie na zyskach wykazywanych w sprawozdaniach finansowych publikowanych przez podmioty gospodarcze. Bywa, że prezentowane tam wyniki są trudne do wytłumaczenia. Dla przykładu, jedna z wiodących zagranicznych sieci handlowych generująca rocznie obrót rzędu 32 mld PLN płaci podatek dochodowy na poziomie ok. 250 mln PLN (mniej niż 1 procent obrotu). Istnieje dobrze udokumentowana praktyka zaniżania rzeczywistych zysków przez spółki w celu obniżenia podstawy opodatkowania.


W przypadku międzynarodowych podmiotów z branży finansowej czy handlowej, pole do manipulowania poziomem zysku jest szczególnie szerokie. Informację o saldzie dochodów w poszczególnych latach należy zatem odczytywać przez pryzmat wykazywanych zysków, które - bywa - z rzeczywistością mają wspólnego mniej niż należałoby oczekiwać.

 

 

2004

2005

2006

2007

2008

2009

Saldo dochodów pierwotnych

-29 436

-16 540

-22 156

-35 997

-24 209

-38 603

Przychody

20 748

29 021

36 607

37 793

33 613

33 687

Rozchody

50 184

45 561

58 763

73 790

57 822

72 290

 

2010

2011

2012

2013

2014

 

Saldo dochodów pierwotnych

-50 736

-50 914

-50 707

-55 749

-51 400

 

Przychody

38 319

41 824

48 791

50 121

45 041

 

Rozchody

89 055

92 738

99 498

105 870

96 441

 

 

Polska wysycha…

Drugą statystyką w ramach publikowanego przez NBP bilansu płatniczego, na którą warto zwrócić uwagę, jest tzw. Saldo Błędów i Opuszczeń. Do kategorii tej zalicza się transakcje, które z różnych powodów nie mogły być przyporządkowane do żadnego spośród pozostałych elementów Bilansu Płatniczego lub uzupełniają poprzednie zapisy będące wynikiem błędu. W podręcznikach akademickich poświęconych handlowi międzynarodowemu, albo wprost bilansowi płatniczemu, analiza Salda Błędów i Opuszczeń zajmuje pozycję marginalną – z uwagi na swe minimalne znaczenie dla całości przepływów płatniczych. Tyle teorii. W praktyce w tej statystyce uwzględnia się też działania szarej strefy, cen transferowych stosowanych m.in. przez sieci handlowe i cały szereg podobnych zjawisk, bynajmniej nie wpływających pozytywnie na stan polskiej gospodarki.


Jeśli porównać znaczenie tej pozycji w polskim bilansie płatniczym z np. znaczeniem analogicznej pozycji z bilansem płatniczym – powiedzmy Wielkiej Brytanii, to okaże się, że w Polsce Błędy i Opuszczenia ciążą na bilansie płatniczym znacznie bardziej niż nad Tamizą. W przypadku brytyjskiego bilansu płatniczego Saldo Błędów i Opuszczeń w 2013 r. wynosiło ok. 0,5 proc. PKB (dane ONS – Office for National Statistics - http://www.ons.gov.uk ). W Polsce, w tym samym roku stanowiło ono ok. 3 proc. PKB. To sporo więcej niż w przypadku Wielkiej Brytanii. To także sporo więcej niż w Polsce wydaje się na obronę narodową (obecnie 2 proc. PKB). Co ciekawe, a zwraca na to uwagę m.in. prof. Jerzy Żyżyński, wartość salda Błędów i Opuszczeń zaczęła oscylować wokół tak wysokich (i ujemnych) wartości w okolicy roku 2007, a więc z chwilą wybuchu kryzysu finansowego.

 

 

 

 

 

 

W polskim przypadku tak Saldo Dochodów, jak i Saldo Błędów i Opuszczeń mają wartość negatywną, co oznacza wypływ kapitału z kraju.


Jak wynika z powyższego, obserwując jedynie Saldo Dochodów oraz Saldo Błędów i Opuszczeń zestawiane w ramach Bilansu Płatniczego, zaobserwować można było tylko w 2013 r. upływ z polskiej gospodarki kwoty ponad 100 mld PLN. Czy to dużo? Dla porównania, dziesięcioletni plan modernizacji polskiej armii (największy w historii) zakłada inwestycje na poziomie 140 mld PLN, tj. rocznie średnio 14 mld PLN. Legendarny już kontrakt na dostawę śmigłowców typu Caracal to kontrakt na poziomie 10-15 mld PLN, którego realizacja rozłożona jest na lata. To z grubsza tyle, ile wynosiły w czasach rządów PO wydatki rządowe przeznaczone na nigdy nie dokończone autostrady. Wydatków polskich na edukację, naukę, kulturę, przepłacone stadiony nie dadzą się nawet z tą kwotą porównywać.


Mowa więc o bardzo intensywnym drenażu narodowego bogactwa (sytuacja ta trwa z różnym natężeniem przez cały okres transformacji), które wyjaławia polski rynek pozbawiając go innowacyjności (pieniędzy na badania i rozwój), dynamiki (pieniędzy na marketing), konkurencyjności (środków umożliwiających redukcję kosztów produkcji) i wreszcie tego, co jest istotą i sensem każdego rynku, czyli zasobu ludzkiego (emigracja zarobkowa). Niedoinwestowane są szkoły, uczelnie, teatry i firmy. Polska wysycha, nie tylko w sensie dosłownym, bo nawadnianie jej kapitałem nie leży w interesie firm zagranicznych.


Zestawienie dwóch tendencji zaprezentowanych powyżej pokazuje koszty, z jakimi związany jest model ekonomicznego rozwoju Polski, zaprojektowany u zarania „transformacji ustrojowej”, a pielęgnowany przez kolejne ekipy rządowe wywodzące się z peerelowskich i przypeerelowskich elit. Zastąpienie własnego przemysłu przemysłem zagranicznym miało być gwarancją postępu, wzrostu, rozwoju. Dziś już wiemy, że ta uliczka jest ślepa, co pokazują choćby Bilans Dochodów oraz Saldo Błędów i Opuszczeń (a także, pośrednio, emigracja, stopa bezrobocia, skala zadłużenia kraju i przyrost naturalny). Utrzymanie części przynajmniej przedsiębiorstw w polskich (niekoniecznie państwowych) rękach oznacza pozostawienie w Polsce kapitału tutaj wypracowanego (zysk netto) i przeznaczenie go na cel wybrany wedle uznania jego właścicieli. W przeciwnym razie skazani jesteśmy na dalsze jałowienie Polski, które nie będzie przecież trwać w nieskończoność.



Ksawery Jankowski

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


DATA: 2015-11-12 12:26
AUTOR: KSAWERY JANKOWSKI
 
 
Podziel się:  
 
 
 
drukuj
 
 
 
DOBRY TEKST
0
 
 
 
Skomentuj arytukuł
Nick *:
Twoja opinia *:
wyślij opinie
Regulamin forum portalu PCh24.pl.
Kliknij aby przeczytać

Regulamin forum portalu PCh24.pl:

1) Na forum nie wolno umieszczać komentarzy które:

- promują zachowania dewiacyjne, sprzeczne z prawem naturalnym;

- obrażają wiarę katolicką i Kościół katolicki;

- zawierają wulgaryzmy (art. 3 Ustawy o języku polskim z dnia 7 października 1999r.);

- zawierają informacje obarczające niesprawdzonymi zarzutami inne osoby (art. 23 Kodeksu cywilnego);

- przyczyniają się do łamania praw autorskich (Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994r.);

- zawierają linki i adresy do stron WWW, dane osobowe, teleadresowe lub adresy mailowe

- są reklamami lub spamem (nie mają nic wspólnego z komentowanym artykułem)

- są bezpośrednimi, brutalnymi atakami na interlokutorów lub nawołują do agresji wobec nich

- są niestosowne w kontekście informacji o śmierci osoby publicznej bądź prywatnej

- zawierają uwagi skierowane do redakcji PCh24.pl. (za te ostatnie jesteśmy bardzo wdzięczni, prosimy jednak o kontakt mailowy, tylko wówczas mamy bowiem pewność, że trafią one do osób odpowiedzialnych za treść serwisu).

2) Wszystkie komentarze naruszające pkt. 1 niniejszego Regulaminu będą usuwane przez moderatora

 

Komentarze

Tylko najzdolniejsi potrafią zniszczyć tak piękną krainę. Nam Polakom poleca się zachwyt nad "odchodami korników". A jeżeli ktoś z nas się z tym nie zgadza jest antysemitą. I dlatego "na pamięć" unikalna encyklika "A quo primum"( tylko 7 stron!). Gdy ktoś ją pomyli z "Quo primum" (jeszcze krótsza)to nic nie straci ))).
ponad 3 lata temu / Leo
 
A ciekawe, jakie saldo błędów i opuszczeń jest na Węgrzech - jak było za socjalistów i jak jest za Orbana? Może autor albo ktoś z szanownych czytelników wie i może podać?
ponad 3 lata temu / oli
 
Czyli w Polsce jest źle. A czy jest recepta? Czyżby ze względu na rosnące kolosalne zadłużenie nie było szans by kiedykolwiek stała się potęga gospodarczą?
ponad 3 lata temu / Rozczarowany
 

 
Top Komentowane
 
1
1
1
1
1
 

Nie ma go na naszym portalu?
Napisz! Krótkie komentarze lub felietony - opublikujemy je na Pch24.pl
 
 
 
 
Święta Rita
Ojciec Pio
Święty Maksymilian
Fatima - orędzie tragedii czy nadziei
Różaniec - ratunek dla świata
 
 

Copyright 2017 by
INSTYTUT EDUKACJI SPOŁECZNEJ I RELIGIJNEJ
IM. KS. PIOTRA SKARGI

 

Żaden utwór zamieszczony w Portalu pch24.pl (www.pch24.pl) nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie, bez zgody Fundacji Instytutu Edukacji Społecznej i Religijnej im. Ks. Piotra Skargi z siedzibą w Krakowie (Wydawca). Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody Wydawcy jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.

Prośbę o zgodę należy kierować do Redakcji Portalu na adres [email protected] Zgoda udzielana jest w formie pisemnej lub elektronicznej.

Rozpowszechnianie utworów, po uzyskaniu zgody, możliwe jest tylko pod warunkiem podania bezpośrednio pod publikowanym utworem informacji o źródle pochodzenia (PCh24.pl) oraz odnośnika do strony źródłowej (link z atrybutem rel=”follow”). Zgoda nie obejmuje ilustracji do tekstów. Niniejsza klauzula nie dotyczy użytkowników Portalu, linkujących utwory zamieszczone w Portalu w mediach społecznościowych.