DZIŚ JEST:   16   LISTOPADA   2019 r.

NMP Ostrobramskiej
Św. Gertrudy Wielkiej
Św. Małgorzaty Szkockiej
 
 
 
 

Drugi Tydzień Synodu. Stabilizacja kursu „na zmiany”?

Drugi Tydzień Synodu. Stabilizacja kursu „na zmiany”?
REMO CASILLI/ Reuters/ Forum

Drugi tydzień Synodu Biskupów ds. Amazonii upłynął pod znakiem dyskusji o przyszłości kapłaństwa. Bardzo wiele uwagi ojcowie synodalni poświęcali także ekologii oraz problemowi edukacji ludów amazońskich. Papież powołał ponadto grupę, która stworzy dokument finalny zgromadzenia.

 

Na ostatniej prostej
Synod Amazoński wszedł w końcową fazę. Na forum wypowiedzieli się już praktycznie wszyscy uprawnieni do głosu. Komitet 13 ojców synodalnych będzie teraz pracować nad dokumentem końcowym zgromadzenia, który, przyjęty przez większość biskupów, zostanie później przedłożony Ojcu Świętemu. Papież zdecyduje, czy na jego podstawie napisze odrębną adhortację posynodalną – czy też raczej zrobi użytek ze wprowadzonych przez siebie zmian prawnych. Na mocy konstytucji apostolskiej Episcopalis communio z 2018 roku za sprawą zwykłego podpisu może Franciszek włączyć synodalny dokument do zwykłego Magisterium Kościoła.

 

Drugi tydzień obrad Synodu Amazońskiego był wszakże dla dziennikarzy wyjątkowo trudny. Z auli synodalnej komunikaty płynęły strumieniem nader wąskim. Nie wiemy, która z zaprezentowanych jako dyskutowane na synodzie opinii czy koncepcji ma szerokie poparcie, a która odzwierciedla zdanie mniejszości lub zgoła jednego tylko uczestnika zgromadzenia.

 

W minionym tygodniu uwagę mediów przyciągnął też poważny skandal. Okazało się, że Rada Misjonarska Ludów Tubylczych (CIMI), podlegająca organizatorowi Synodu Amazońskiego, REPAM (Panamazońskiej Sieci Eklezjalnej), przyjęła 2 mln dolarów od amerykańskiej Fundacji Forda, która aktywnie wspiera aborcję i ideologię gender. O sprawie poinformował opinię publiczną dziennikarz Edward Pentin, powołując się na ustalenia brazylijskiego dziennikarza Bernardo Küstera. Wiemy skądinąd, że wokół synodu działały bardzo aktywnie dwie bogate niemieckie organizacje charytatywne podległe tamtejszemu episkopatowi, Misereor i Adveniat; organizowały warsztaty „okołosynodalne”, przekazują następnie wyrażane na nich postulaty czołowym figurom zgromadzenia. Wszystkie te sprawy każą bardzo postawić bardzo poważne pytania o niezależność Synodu Amazońskiego – i zakulisowe wpływy silnych i bogatych lobbies.


Przeciwko obowiązkowemu celibatowi...
Kwestia ewentualnego zniesienia obowiązku celibatu stała się przedmiotem debaty synodalnej już pierwszego dnia zgromadzenia w ubiegłym tygodniu. Relator główny Synodu Biskupów ds. Amazonii, kard. Claudio Hummes, zaproponował wyświęcanie viri probati; poparł go między innymi bp Erwin Kräutler, przekonując na konferencji prasowej, że Indianie celibatu po prostu nie rozumieją – i wyjścia nie ma. W tym tygodniu w Rzymie nadal debatowano nad tą sprawą. Według relacji portalu Katholisch.de, podległego Konferencji Episkopatu Niemiec, aż 90 proc. biskupów popiera częściowe poluzowanie celibatu i wyświęcanie na księży żonatych. Taka informacja może być oparta na słowach bp. Kräutlera, zapewniającego, iż koncept viri probati cieszy się szerokim poparciem. Jeden z najbardziej wpływowych uczestników Synodu, kard. Reinhard Marx, mówił tymczasem dziennikarzom, że o celibacie mówi się „więcej, niż się spodziewał”. Według watykańskich mediów „jeden z biskupów” wskazywał, że viri probati to konieczność, ale najpierw trzeba wyświęcać Indian na diakonów stałych; dopiero po takim doświadczeniu będzie można pójść dalej.

 

...i w jego obronie

Są wszakże również wypowiedzi innego rodzaju. Przykładowo abp Sergio Alfredo Gualberti Calandrina z Santa Cruz de la Sierra w Boliwii referował dziennikarzom synodalną debatę o możliwości powołania wędrownych grup duszpasterskich, które docierałyby do trudno dostępnych miejsc w Amazonii, gdzie brakuje kapłanów. Według komunikatów watykańskich służb taka propozycja pojawiała się w auli synodalnej szereg razy. Zwracano też uwagę na inne możliwości rozwiązania problemu braku kapłanów. Wskazywanym często problemem jest „redystrybucja księży” na świecie. Mówił o tym na przykład kard. Sean O’Malley, metropolita Bostonu i przewodniczący Papieskiej Komisji ds. Ochrony Osób Małoletnich; jak wskazywał z kolei bp Johnny Eduaro Reyes, wikariusz generalny Puerto Ayacucho w Wenezueli, w samym Watykanie jest po prostu nadmiar kapłanów, którzy jedynie „zatykają ulice” Wiecznego Miasta. W jego ocenie zbyt wielu seminarzystów i księży studiuje w Rzymie, zamiast pełnić posługę w swoich ojczystych krajach. Pojawiła się też nieprzypisana nikomu konkretnie propozycja powołania specjalnego seminarium, w którym kształcono by jedynie na potrzeby posługi w Amazonii.

 

Zniesieniu celibatu sprzeciwił się ponadto bp Wellington de Queiroz Vieira z brazylijskiej Cristalandii; w jego ocenie koncept viri probati jest błędny, bo problemem kapłaństwa nie jest celibat, ale przede wszystkim brak świętości oraz liczne skandale związane z posługą duchownych. Z kolei emerytowany biskup Marajó w Brazylii, José Luis Azcona, sprzeciwił się twierdzeniom, jakoby Indianie nie rozumieli celibatu; w jego ocenie jest tak wyłącznie ze względu na brak przeprowadzenia autentycznej ewangelizacji amazońskich ludów tubylczych. „Z wielu przyczyn przekazywanie wiary nie dotykało podstaw kultury, wiary nie otrzymywano w jej pełni” - argumentował. Według hierarchy właściwą drogą nie jest znoszenie celibatu, ale praca nad tym, by Indianie zrozumieli jego sens i go pokochali.

 

W praktyce dla kwestii przyszłości celibatu duże znaczenie może mieć decyzja papieża o obsadzie grupy przygotowującej dokument finalny Synodu Biskupów, a której przewodzi kard. Claudio Hummes. Z woli Ojca Świętego jednym spośród trzynastu członków został na przykład progresywny arcybiskup Wiednia, kard. Christoph Schönborn, który jest zdecydowanym zwolennikiem zmian w celibacie.


Rola kobiet
Bardzo wiele uwagi poświęcono ponownie roli kobiet. Cytowany już kard. Marx w tej samej wypowiedzi mówił o postulatach licznych hierarchów z Ameryki Łacińskiej domagających się wprowadzenia diakonatu kobiet. Brazylijski biskup Josè Tondello ubolewał, że w jego diecezji dramatycznie brakuje kapłanów; posługuje w niej 700 katechistów, z czego aż 650 to kobiety.

Anonimowi mówcy podkreślali z kolei, że rozszerzenie posługi kobiet w Kościele nie musi być wcale związane z sakramentem święceń. Panie mogłyby prowadzić celebrację liturgiczną, towarzyszyć chorym oraz poświęcać się dziełom ewangelizacyjnym oraz społeczno-charytatywnym pozostając w stanie świeckim. Reprezentująca Forum Kobiet Tubylczych Maria Goreta Barbosa de Olivera mówiła, że niewiasty nie chcą „zająć miejsca księży i stać się kapłankami” i „nie walczą o święcenia diakonatu”; chcą jedynie, by ich rola i codzienne zaangażowanie „zostały zauważone i docenione”.

Z drugiej strony amazoński biskup Adriano Ciocca Vasino z prałatury terytorialnej Sao Felix zupełnie wprost opowiedział się za powołaniem sakramentalnego diakonatu kobiet. Zadeklarował, że jeżeli tylko papież mu pozwoli, będzie udzielał paniom święceń kapłańskich; biskup przekonywał, że ma w swojej diecezji bardzo wiele dobrze wykształconych teologicznie kobiet, które mogłyby po zaciągnięciu opinii danej społeczności wiernych stawać się sakramentalnymi diakonisami.

Ordynację kobiet poparła też Regina Reinart, Niemka, która uczestniczy w synodzie jako reprezentatnka charytatywnej organizacji Misereor podległej Konferencji Episkopatu Niemiec. Reinart, która od kilkunastu lat pracuje w Brazylii, nazwała święcenia kobiet „koniecznością”. Według niej kobiety w Ameryce Łacińskiej i tak od dawna „robią to, co nie ma jeszcze oficjalnej pieczątki”. Zdaniem Niemki Synod Amazoński jest jednak momentem przełomu i decyzji, w której rola kobiet po prostu „musi się zmienić”.

 

Nie powiódł się wszakże plan progresistów udzielenia kobietom obecnym na synodzie prawa do głosowania nad dokumentem końcowym zgromadzenia. Grupa biskupów i postępowo nastawionych pań domagała się od papieża zgody na to, by nad dokumentem mogli głosować nie tylko wyświęceni mężczyźni oraz przełożeni zakonni, ale również choćby zakonnice; byłby to pierwszy przypadek w historii Kościoła, gdy kobiety zyskały potencjalnie bezpośredni wpływ na stanowienie Magisterium (pamiętajmy o zmianach z konstytucji Episcopalis communio). Choć ten pomysł został odrzucony, jego inicjatorzy domagają się wprowadzenia głosowania kobiet od kolejnego synodu biskupów.


Ochrona środowiska
W tym tygodniu, jeżeli wierzyć oficjalnym relacjom, bardzo wiele mówiono o ochronie środowiska i konieczności szerszej implementacji w całym Kościele katolickim papieskiej encykliki Laudato si’; dyskutowano o imigracji motywowanej zmianami ekologicznymi, wysiedleniach, dewastacji lasów czy aktach przemocy popełnianych przez funkcjonariuszy dużych koncernów biznesowych. Cytowany już wcześniej abp Sergio Calandrina wskazywał na olbrzymie szkody ekologiczne wywoływane w Amazonii przez biznes rolniczy, a bp Josè Tondello mówił o „dramatycznych skutkach nielegalnej wycinki drzew i pustynnienia Amazonii” oraz o szkodach powodowanych przez elektrownie wodne i kopalnie odkrywkowe. Debacie podlegał także koncept „grzechów ekologicznych”, który w ubiegłym tygodniu zaprezentował abp Pedro Brito Guimarâes z Palmas w Brazylii. Arcybiskup ubolewał wtedy, że katolicy „nie wyznają grzechów, które popełniają przeciwko naturze”. Jak pozycjonuje się większość zgromadzonych na synodzie wobec tego problemu, nie wiadomo, to pokaże dopiero finalny dokument zgromadzenia. Szef Dykasterii ds. Komunikacji, Paulo Ruffini, podkreślał znaczenie Amazonii jako „wspólnego domu” i wypływające zeń wezwanie do „ekologicznego nawrócenia” (sic) całego świata.


Inkulturacja
Kolejną kwestią synodalną była inkulturacja; w ubiegłym tygodniu biskupi rozmawiali między innymi o wprowadzeni amazońskiego rytu liturgicznego. Tym razem pojawił się pomysł stworzenia katolickiej sieci edukacji dla Amazonii, która byłaby wspierana przez episkopaty z całego świata; w ramach tej edukacji miałoby się doceniać „miejscowe języki i przekazywane w nich wartości”. Rzecz z jednej strony służyłaby ewangelizowaniu ludów tubylczych, a z drugiej „docenianiu miejscowych tradycji” . Głos w tej sprawie zabierał między innymi ks. Justino Sarmento Rezende, jedyny obecny na synodzie kapłan wywodzący się z amazońskich Indian. Bp Divassón Cilveti, Hiszpan posługujący w Wenezueli, wskazywał na konieczność „poznania życia, wierzeń, codziennej kultury i wartości” ludów Amazonii; należy jego zdaniem „oczyszczać się z postawy kolonizatorów eksportujących i narzucających zachodnią kulturę, zapominając o inkulturacji”. Z kolei Indianin Aikumale Alemin ze szczepu Wayana w Gujanie Francuskiej prosił, by Kościół katolicki zachowywał się „inaczej niż inne wyznania chrześcijańskie”, to znaczy „nie dzielił rodzin i nie niszczył [indiańskiej] kultury”. Jak miałaby wyglądać w praktyce taka inkulturacja i poznawanie lokalnych wartości? Tego nie wiemy, ale oficjalne czynniki w Watykanie zajęły w tym tygodniu stanowisko wobec słynnej hucpy urządzonej w przededniu synodu w Ogrodach Watykańskich, kiedy to w obecności papieża, kardynałów i biskupów Indianie odprawiali rytualne ceremonie. Nie odniesiono się wprawdzie do figury mężczyzny z fallusem w erekcji, ale Paolo Ruffini stwierdził, że dwie figury nagich kobiet w ciąży nie przedstawiały Matki Bożej, były po prostu personifikacją „ziemi, natury i życia”, co miałoby być pozbawione wszelkich konotacji pogańskich. Na inny aspekt inkulturacji zwracał uwagę kard. Peter Turkson, prefekt Dykasterii Integralnego Rozwoju Człowieka, przekonując, że Amazonia „nie może być muzeum”, a jej mieszkańcom należy pomóc w „otwarciu na nowoczesność, innowacyjność i rozwój”. Jako konkretne kwestie wymieniał „możliwość korzystania z energii słonecznej i nowoczesnych środków komunikacji”.


Kurs utrzymany
„Prośmy o łaskę, byśmy dali się zaskoczyć niespodziankom Boga, byśmy nie byli przeszkodą w Jego kreatywności, lecz rozpoznawali i wspierali nowe drogi, na których Zmartwychwstały zsyła swego Ducha w świecie i przyciąga serca, dając się poznać jako Pan wszystkich” - powiedział papież podczas jednej z homilii mijającego tygodnia. Czy jedną z tych „niespodzianek” miałyby być wielkie zmiany w kapłaństwie oraz czerpanie pełnymi garściami z kultury amazońskiej i przedstawianie jej jako jakiegoś nowego źródła Objawienia? Jest pewne, że w ten sposób wolę Bożą chce przedstawić wierchuszka synodalnych progresistów, ale czy rzecz ma poparcie większości zgromadzonych w Rzymie ojców synodalnych – nie wiadomo. Pozostaje nam modlić się o mądrość i wierność Chrystusowi dla tych, którzy będą nad dokumentem końcowym synodu pracować – i dla tych, którzy będą głosować nad jego przyjęciem. Oby Synod Amazoński okazał się być instrumentem woli Bożej, a nie narzędziem rewolucji ideowych spadkobierców mafii z Sankt Gallen.

 

Paweł Chmielewski


DATA: 2019-10-22 10:48
AUTOR: PAWEŁ CHMIELEWSKI
 
 
Podziel się:  
 
 
 
drukuj
 
 
 
DOBRY TEKST
25
 
 
 
Skomentuj arytukuł
Nick *:
Twoja opinia *:
wyślij opinie
Regulamin forum portalu PCh24.pl.
Kliknij aby przeczytać

Regulamin forum portalu PCh24.pl:

1) Na forum nie wolno umieszczać komentarzy które:

- promują zachowania dewiacyjne, sprzeczne z prawem naturalnym;

- obrażają wiarę katolicką i Kościół katolicki;

- zawierają wulgaryzmy (art. 3 Ustawy o języku polskim z dnia 7 października 1999r.);

- zawierają informacje obarczające niesprawdzonymi zarzutami inne osoby (art. 23 Kodeksu cywilnego);

- przyczyniają się do łamania praw autorskich (Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994r.);

- zawierają linki i adresy do stron WWW, dane osobowe, teleadresowe lub adresy mailowe

- są reklamami lub spamem (nie mają nic wspólnego z komentowanym artykułem)

- są bezpośrednimi, brutalnymi atakami na interlokutorów lub nawołują do agresji wobec nich

- są niestosowne w kontekście informacji o śmierci osoby publicznej bądź prywatnej

- zawierają uwagi skierowane do redakcji PCh24.pl. (za te ostatnie jesteśmy bardzo wdzięczni, prosimy jednak o kontakt mailowy, tylko wówczas mamy bowiem pewność, że trafią one do osób odpowiedzialnych za treść serwisu).

2) Wszystkie komentarze naruszające pkt. 1 niniejszego Regulaminu będą usuwane przez moderatora

 

Komentarze

cd. "Ty wiesz wszystko, wiesz, że nienawidzę chwały bezbożnych i brzydzę się łożem nieobrzezanych i każdym obcym. Ty znasz niedolę moją i to, że brzydzę się znakiem mojego wywyższenia, który noszę na głowie w dniach publicznych wystąpień. Brzydzę się nim jak łachmanem krwawiącej kobiety i nie noszę go w dniach mego odpoczynku. Także nie jadła służebnica Twoja ze stołu Hamana i nie ceniła sobie wysoko uczty króla ani też nie piła wina płynnych ofiar. I nie radowała się służebnica Twoja od dnia zabrania jej aż dotąd, jak tylko w Tobie, Panie, Boże Abrahama. O Boże potężny nad wszystkimi, wysłuchaj głosu pozbawionych nadziei i wyratuj nas z ręki niegodziwych, mnie zaś uwolnij od mego lęku".
23 dni temu / kwiatek77
 
"A oni nie zadowolili się gorzkością niewoli naszej i włożyli ręce swoje w ręce bożków swoich, aby odmienić obietnice ust Twoich i aby wyniszczyć dziedzictwo Twoje, zamknąć usta tych, którzy Cię wielbią, i zgasić sławę Twego domu i ołtarza Twego, a otworzyć usta pogan na przymioty bezwartościowych bałwanów i podziwianie na wieki cielesnego króla. Nie oddawaj, Panie, berła Twego tym, którzy nie istnieją, i niech się nie naigrawają z naszego upadku, lecz zwróć postanowienie ich przeciwko nim; tego zaś, który zaczął z nami walkę, przykładnie ukarz! Wspomnij, Panie, pokaż się w chwili udręczenia naszego i dodaj mi odwagi, Królu bogów i Władco nad wszystkimi władcami. Daj odpowiednią mowę w usta moje przed obliczem lwa i obróć serce jego ku nienawiści do wroga naszego, aby zginął on sam i ci, którzy z nim jedno myślą. Wybaw nas ręką Twoją i wspomóż mnie opuszczoną i nie mającą nikogo oprócz Ciebie, Panie. Ty wiesz wszystko, wiesz, że nienawidzę chwały bezbożnych cdn.
23 dni temu / kwiatek77
 
"Także królowa Estera zwróciła się do Pana, przejęta niebezpieczeństwem śmierci. Zdjęła swe szaty okazałe, przywdziała suknie smutku i żałoby i w miejsce wonnego pachnidła pokryła głowę swą popiołem i śmieciami, i ciało swoje poniżyła bardzo, a radosne ozdoby zastąpiła rozpuszczonymi włosami. I błagała Pana, Boga Izraela, i rzekła: "Panie mój, Królu nasz, Ty jesteś jedyny, wspomóż mnie samotną, nie mającą oprócz Ciebie żadnego wspomożyciela, bo niebezpieczeństwo jest niejako w ręce mojej. Ja słyszałam od młodości mojej w pokoleniu moim w ojczyźnie, że Ty, Panie, wybrałeś Izraela spośród wszystkich narodów i ojców naszych ze wszystkich ich przodków na wieczystą posiadłość i uczyniłeś im tak wiele rzeczy według obietnicy. A teraz zgrzeszyliśmy przed obliczem Twoim i wydałeś nas w ręce wrogów naszych za to, żeśmy czcili ich bóstwa. Sprawiedliwy jesteś, Panie! A oni nie zadowolili się gorzkością niewoli naszej i włożyli ręce swoje w ręce bożków swoich cdn.
23 dni temu / kwiatek77
 
"Uderz podstępem warg moich niewolnika razem z wodzem i wodza ze sługą. Skrusz ich zarozumiałość ręką kobiety! Albowiem nie w ilości jest Twoja siła ani panowanie Twoje nie zależy od mocnych, lecz Ty jesteś Bogiem pokornych, wspomożycielem uciśnionych, opiekunem słabych, obrońcą odrzuconych i wybawcą tych, co utracili nadzieję. Tak, tak, Boże ojca mego, Boże dziedzictwa Izraela, Władco nieba i ziemi, Stwórco wód i Królu wszelkiego stworzenia, wysłuchaj modlitwy mojej! Daj mi mowę podstępną, by zadała im ranę i siniec, oni bowiem okropne uknuli zamysły przeciwko Twojemu przymierzu i świętemu domowi Twemu, i przeciwko górze Syjon, i domowi należącemu do Twoich synów. I spraw, aby cały naród i każde pokolenie poznało i wiedziało, że Ty jesteś Bogiem, Bogiem wszelkiej potęgi i mocy, i że nie ma nikogo innego prócz Ciebie, kto by bronił ludu izraelskiego."
23 dni temu / kwiatek77
 
"Boże, Boże mój - wysłuchaj mnie, wdowy! Tyś uczynił rzeczy wcześniejsze od tamtych i tamte, i te, które będą później, także i teraźniejsze, i te, które nastąpią, i już się stały, i te, które masz w swoim zamyśle. I ukazały się te, któreś postanowił, i powiedziały: "Oto jesteśmy". Wszystkie bowiem Twoje drogi są przygotowane, a przewidziane Twoje wyroki. Oto Asyryjczycy się wzmogli dzięki swym siłom zbrojnym, dumni się stali ze swych koni i jeźdźców, szczycą się mocą piechoty, ufają tarczy i oszczepowi, łukowi i procy; a nie poznali w Tobie Pana, który niweczy wojny. Pan jest imię Twoje. Ich potęgę rozbij swoją mocą i rozgrom ich siłę w swym gniewie! Ponieważ postanowili zbezcześcić Twoje świętości, splugawić namiot, gdzie mieszka sława Twego Imienia, i odciąć mieczem rogi Twego ołtarza. Spojrzyj na ich pychę, ześlij swój gniew na ich głowy, daj mojej ręce wdowiej moc do tego, co zamierzyłam. Uderz podstępem warg moich niewolnika razem z wodzem i wodza cdn.
23 dni temu / kwiatek77
 
"Judyta zaś upadła na twarz, posypała głowę popiołem i odsłoniła wór, który przedtem przywdziała. Wtedy tego wieczoru składano w świątyni w Jerozolimie Bogu ofiarę kadzielną. A Judyta donośnym głosem zaczęła wołać do Pana tymi słowami: "Panie, Boże mego praojca Symeona, Ty mu dałeś w rękę miecz, aby wywarł pomstę na cudzoziemcach, którzy odkryli łono dziewicy dla splugawienia i obnażyli jej biodra dla hańby, i zbezcześcili jej łono dla zniewagi. Ty powiedziałeś: "Tak być nie może", a oni tak uczynili. Dlatego wydałeś ich starszyznę na zabicie, a ich łoże, które splugawili przez swoje oszustwo, także na skutek oszustwa napełniłeś krwią. Zgładziłeś ich niewolników razem z książętami, a książąt razem z ich tronami. Żony ich wydałeś na łup i córki ich do niewoli, a cały ich dobytek do podziału między umiłowanych przez Ciebie synów, którzy odznaczyli się gorliwością dla Ciebie, i mając w nienawiści splugawienie krwi swojej, Ciebie wzywali na pomoc. Boże, Boże cd
23 dni temu / kwiatek77
 

 
Top Komentowane
 
1
1
1
1
1
 

Nie ma go na naszym portalu?
Napisz! Krótkie komentarze lub felietony - opublikujemy je na Pch24.pl
 
 
 
 
Święta Rita
Ojciec Pio
Święty Maksymilian
Fatima - orędzie tragedii czy nadziei
Różaniec - ratunek dla świata
 
 

Copyright 2019 by
STOWARZYSZENIA KULTURY CHRZEŚCIJAŃSKIEJ
M. KS. PIOTRA SKARGI

 

Żaden utwór zamieszczony w Portalu pch24.pl (www.pch24.pl) nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie, bez zgody Stowarzyszenia Kultury Chrześcijańskiej im. Ks. Piotra Skargi z siedzibą w Krakowie (Wydawca). Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody Wydawcy jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.

Prośbę o zgodę należy kierować do Redakcji Portalu na adres [email protected] Zgoda udzielana jest w formie pisemnej lub elektronicznej.

Rozpowszechnianie utworów, po uzyskaniu zgody, możliwe jest tylko pod warunkiem podania bezpośrednio pod publikowanym utworem informacji o źródle pochodzenia (PCh24.pl) oraz odnośnika do strony źródłowej (link z atrybutem rel=”follow”). Zgoda nie obejmuje ilustracji do tekstów. Niniejsza klauzula nie dotyczy użytkowników Portalu, linkujących utwory zamieszczone w Portalu w mediach społecznościowych.